KTS Nguyễn Văn Thu – Founder HGAA Architects: “Đơn giản hơn, bền vững hơn”

KNNT – Từ những công trình nhà ở nhỏ đến các dự án cộng đồng, KTS Nguyễn Văn Thu kiên trì theo đuổi một quan niệm kiến trúc giản dị: làm vừa đủ,

đầu tư đúng chỗ và tạo nên những công trình có giá trị lâu dài. Thành lập tại Hà Nội năm 2017, HGAA Architects từng bước hình thành hướng thực hành riêng với tư duy thiết kế cốt lõi: “Đơn giản hơn, bền vững hơn”.

Đi tìm giá trị thực của một công trình

Tốt nghiệp Khoa Kiến trúc công trình, Đại học Kiến trúc Hà Nội năm 2013, KTS Nguyễn Văn Thu bắt đầu hành nghề từ những dự án nhà ở quy mô nhỏ, nơi ngân sách không lớn nhưng yêu cầu về công năng, thẩm mỹ và chất lượng luôn hiện hữu. Chính từ đó, một câu hỏi được đặt ra: Làm thế nào để tạo ra những công trình kiến trúc tốt tại Việt Nam?

Quan sát thực tế, nhóm nhận thấy hai vấn đề đáng lưu tâm: những công trình thiếu tư vấn chuyên môn thường hạn chế về công năng, thông gió, chiếu sáng và độ bền; trong khi một số công trình có thiết kế lại quá chú trọng hình thức, sử dụng nhiều chi tiết và vật liệu không cần thiết, nhưng chưa được đầu tư, vận hành và bảo trì tương xứng. “Chúng ta xây dựng một công trình trong rừng, cạnh bờ suối thì công trình không nên lấn át thiên nhiên, mà cần hài hòa với thiên nhiên. Trong đô thị, công trình cũng cần tôn trọng quy hoạch và những công trình xung quanh”, anh chia sẻ.

Khi sự đơn giản trở thành một chiến lược thiết kế

Đơn giản, theo cách tiếp cận của HGAA Architects, là tập trung vào những gì thực sự cần thiết. Không gian được tổ chức dựa trên tỷ lệ con người, ánh sáng, thông gió, cây xanh và sự kết nối với thiên nhiên; hình thức tiết giảm chi tiết dư thừa, còn các vật liệu như bê tông, gạch, đá, gỗ, thép, kính… được khai thác gần với bản chất nguyên bản.

Bền vững vì thế không chỉ nằm ở cây xanh hay vật liệu thân thiện môi trường, mà còn ở việc sử dụng vừa đủ, hạn chế lãng phí và giảm nhu cầu bảo trì. Đơn giản hơn trong hình thức, hợp lý hơn trong đầu tư và bền vững hơn trong giá trị là hướng đi HGAA Architects theo đuổi.

KTS Nguyễn Văn Thu đưa tư duy bền vững vào những công trình cụ thể

Tư duy “đơn giản hơn, bền vững hơn” được thể hiện rõ qua những công trình như My Montessori Garden, hoàn thành năm 2019, sử dụng khung thép, kính và cây xanh để tạo nên những lớp học giữa khu vườn, giúp trẻ học tập và vui chơi trong sự kết nối trực tiếp với thiên nhiên. Công trình đạt Dezeen Awards 2021, giải Kiến trúc xanh 2020 về khai thác và sử dụng hiệu quả nguyên vật liệu và Giải Bạc VMARK Design 2026 ở hạng mục Best Cultural, Educational & Healthcare Design.

Nhà cộng đồng Kỳ Thượng, hoàn thành năm 2020, sử dụng gỗ địa phương cùng sự tham gia của người dân để tạo nên không gian sinh hoạt cộng đồng, đồng thời góp phần thúc đẩy du lịch và sinh kế địa phương. Dự án được ghi nhận tại cuộc thi sáng tác tác phẩm văn học nghệ thuật về chủ đề Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh và lọt Top 10 Green Projects 2024 do Kiến Việt tổ chức.

Trong các dự án gần đây, HGAA tiếp tục khai thác vẻ đẹp của vật liệu nguyên bản, tiêu biểu là bê tông trần. Không tô trát hay sơn phủ, bề mặt bê tông trở thành lớp hoàn thiện chính, đòi hỏi độ chính xác cao trong thi công nhưng giúp giảm lớp vật liệu hoàn thiện, hạn chế bảo trì và giữ lại vẻ đẹp mộc mạc của công trình. Qua đó, mỗi dự án trở thành một cách tiếp cận khác nhau cho cùng một mục tiêu: sử dụng vừa đủ, đầu tư đúng chỗ và tạo ra những công trình có giá trị lâu dài.

Kiến trúc hôm nay, giá trị cho ngày mai

Đơn giản không phải khuôn mẫu áp dụng cho mọi công trình. Kiến trúc vẫn cần những ý tưởng độc đáo, sáng tạo và đủ sức tạo dấu ấn riêng. Điều quan trọng là xác định đúng nơi cần đầu tư, mức đầu tư phù hợp và giá trị cần được tạo ra.

Tinh thần ấy cũng được mở rộng ở quy mô đô thị qua các đề xuất của HGAA Architects. Tiêu biểu là ý tưởng áp dụng mô hình “Đô thị Xốp” trong cải tạo các khu tập thể cũ Hà Nội, được Hội Kiến trúc sư Việt Nam trao giải Khuyến khích; cùng đề xuất Quy hoạch Công viên văn hóa nghệ thuật sông Hồng tại khu vực bãi giữa và bãi ven sông Hồng, đạt giải Nhì, không có giải Nhất. Các công trình, đồ án của KTS Nguyễn Văn Thu còn được ghi nhận tại Giải thưởng Kiến trúc Quốc gia 2019, 2021, 2023 cùng nhiều giải thưởng khác.

Gần một thập niên xây dựng HGAA Architects cũng là chặng đường KTS Nguyễn Văn Thu và cộng sự kiên trì tìm kiếm những giải pháp phù hợp với con người, địa điểm và điều kiện xây dựng tại Việt Nam. Giá trị của một công trình, theo đó, không chỉ nằm ở thời điểm hoàn thành, mà còn ở khả năng thích ứng với thời gian, phục vụ con người và hòa nhập cùng cảnh quan.

Đơn giản hơn để tránh lãng phí. Bền vững hơn để những giá trị được tạo dựng hôm nay có thể ở lại cùng mai sau.

Ảnh: NVCC